Sau khi trải qua một ca phẫu thuật cắt bỏ ung thư đại tràng, 28 lần hóa trị và một lần hóa trị can thiệp, sức khỏe của bệnh nhân Chen (tên giả) suy giảm nghiêm trọng. Gia đình vốn hạnh phúc của cô cũng chìm trong bóng tối do những năm tháng điều trị ung thư kéo dài. Gần đây, một phương pháp phẫu thuật đổi mới do đội phẫu thuật gan của Bệnh viện Zhongshan trực thuộc Đại học Phúc Đán thực hiện đã thay đổi số phận của bệnh nhân mắc ung thư đại tràng di căn gan giai đoạn cuối này, mang lại nụ cười và hy vọng đã mất từ lâu cho cả gia đình.
Vào tháng 6 năm 2024, Khoa Phẫu thuật Gan của Bệnh viện Zhongshan – Đại học Phúc Đán đã đạt được một bước đột phá lớn trong lĩnh vực chẩn đoán và điều trị ung thư gan, và đã thực hiện thành công ca ghép gan từ gan bị “loại bỏ” kết hợp với kỹ thuật ALPPS (phẫu thuật cắt gan hai giai đoạn với vách ngăn gan và thắt tĩnh mạch cửa) đầu tiên trên thế giới cho một bệnh nhân 36 tuổi bị ung thư đại tràng di căn gan nhiều ổ. Phẫu thuật đột phá này không chỉ mang lại hy vọng mới cho bệnh nhân, mà còn mở ra giải pháp mới cho vấn đề khan hiếm nội tạng hiến tặng.
Vào tháng 2 năm ngoái, bệnh nhân Chen được chẩn đoán bị ung thư đại tràng di căn gan, tình trạng bệnh vẫn nguy kịch sau 12 lần hóa trị. Đến tháng 8, dưới sự điều trị của nhóm của Giáo sư Xu Jianmin – Giám đốc Khoa Phẫu thuật Đại trực tràng của Bệnh viện Sun Yat-sen, cô đã trải qua cuộc phẫu thuật cắt bỏ thành công khối u nguyên phát ở đại tràng. Sau đó là thêm 16 lần hóa trị và một lần điều trị hóa thuyên tắc can thiệp. Tuy nhiên, đến thời điểm này, các khối di căn lan rộng trong gan đã dần kháng thuốc, các phương pháp điều trị truyền thống không còn hiệu quả. Nếu không có biện pháp điều trị kịp thời, cô chỉ còn cách chứng kiến tình trạng ngày một xấu đi.
Trước tình huống này, đội phẫu thuật khối u gan của Bệnh viện Zhongshan đã quyết định áp dụng một phương pháp phẫu thuật hoàn toàn mới – ghép gan bị “loại bỏ” kết hợp với ALPPS, sau khi tiến hành nghiên cứu kỹ lưỡng. Phương pháp phẫu thuật đột phá này đã khéo léo kết hợp việc ghép gan “bị loại bỏ” với công nghệ ALPPS, thực hiện cắt gan toàn phần trong vòng một tuần thông qua ca mổ thứ hai, từ đó loại bỏ hoàn toàn khối u.
Chuẩn bị trước mổ và quy trình phẫu thuật
Sau khi trải qua quy trình đánh giá đạo đức nghiêm ngặt và chuẩn bị kỹ lưỡng, dưới sự chỉ đạo của Fan Jia – Viện sĩ Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc, Giáo sư Zhou Jian cùng với nhóm phẫu thuật gan gồm Giáo sư Huang Xiaowu, Giáo sư Shi Yinghong, Giáo sư Wang Xiaoying, Bác sĩ trưởng Wang Zheng, Bác sĩ trưởng Ding Zhenbin, Phó bác sĩ trưởng Xiao Yongsheng, Phó bác sĩ trưởng He Yifeng và Phó bác sĩ trưởng Song Kang đã tiến hành ca phẫu thuật đổi mới cho bệnh nhân Chen.
Ca phẫu thuật được chia làm hai giai đoạn: Ở giai đoạn đầu, các bác sĩ đã cẩn thận cô lập hai thùy gan trái và phải, đồng thời cắt bỏ thùy gan trái bị bệnh – nơi có tới 10 ổ di căn; sau đó tiến hành ghép một phần thùy gan trái “đã bị loại bỏ” (từ phần gan đã cắt bỏ trong một ca phẫu thuật loại bỏ khối u lành tính ở thùy đuôi để đảm bảo an toàn). Sau khi ghép, các bác sĩ đã thắt nhánh phải của tĩnh mạch cửa tại phần gan bệnh. Phần gan được ghép rất nhỏ và tinh vi, vì vậy đội ngũ phẫu thuật phải đo lường và điều chỉnh chính xác lưu lượng và áp lực máu của nhánh trái tĩnh mạch cửa để đảm bảo giai đoạn hai của ca mổ được thực hiện suôn sẻ.
Hồi phục sau phẫu thuật
Chỉ một tuần sau mổ, phần gan được ghép từ “phế phẩm” đã phát triển nhanh chóng, tăng kích thước khoảng 70%, và đủ khả năng đảm nhiệm chức năng sinh lý của gan.
Ngay sau đó, nhóm phẫu thuật đã thực hiện giai đoạn hai để loại bỏ hoàn toàn phần gan phải còn lại bị bệnh trong cơ thể bệnh nhân Chen. Trong ca mổ, bác sĩ phát hiện có tới 23 khối u di căn ẩn bên trong phần gan bị bệnh này!
Với sự hỗ trợ của Giáo sư Miao Changhong – Giám đốc Khoa Gây mê, Bác sĩ Zhou Di – Phó bác sĩ trưởng, cùng đội ngũ điều dưỡng gồm y tá Ni Xiaoyun – Điều dưỡng trưởng phòng mổ, và các bác sĩ như Giám đốc Wang Ting, Phó bác sĩ trưởng Yang Liuxiao, Bác sĩ Huang Junfeng tại đơn vị chăm sóc sau mổ gan, ca phẫu thuật đã được hoàn thành một cách thành công.
Sau phẫu thuật, bệnh nhân Chen hồi phục tốt, chỉ số chất chỉ điểm khối u CEA giảm nhanh chóng từ mức đỉnh hơn 3.000 về mức bình thường 2,9. Cô được xuất viện sau 21 ngày, sau khi nhận được phác đồ hóa trị dự phòng do Giám đốc Liu Tianshu của Khoa Ung bướu nội khoa và Giám đốc Xu Jianmin của Khoa Phẫu thuật Đại trực tràng cùng thiết lập.
Đối diện với sự thay đổi kỳ diệu này, bệnh nhân Chen xúc động nói: “Cảm ơn đội ngũ chuyên gia của Bệnh viện Zhongshan và người đã hiến tặng phần gan tưởng chừng vô dụng ấy – chính các bạn đã trao cho tôi một cuộc đời mới!”
Ý nghĩa của ALPPS
Gan là một trong những cơ quan dễ bị di căn bởi ung thư đại trực tràng. Với nhiều bệnh nhân ung thư đại trực tràng di căn gan không thể phẫu thuật triệt để, ghép gan đã trở thành phương pháp điều trị có thể mang lại lợi ích sống còn. ALPPS là một phương pháp phẫu thuật cắt gan mới được phát triển gần đây, dành cho những bệnh nhân có khối u gan quá nhiều hoặc quá lớn khiến phần gan còn lại sau mổ không đủ thể tích, từ đó nâng cao đáng kể tỷ lệ phẫu thuật thành công thông qua hai giai đoạn.
Theo Giáo sư Zhou Jian, ca phẫu thuật ghép gan “loại bỏ” kết hợp ALPPS này không chỉ thành công về mặt kỹ thuật mà còn mở ra một phương án hiến tặng gan mới, giúp giải quyết vấn đề thiếu hụt gan nghiêm trọng, mang lại hy vọng chữa trị cho bệnh nhân ung thư gan giai đoạn cuối.
Dưới sự lãnh đạo của Viện sĩ Fan Jia và Giáo sư Zhou Jian, Bệnh viện Sun Yat-sen thực hiện hơn 7.000 ca phẫu thuật gan mỗi năm, là trung tâm phẫu thuật gan lớn nhất thế giới về số lượng ca mổ, với tỷ lệ sống sau 5 năm đứng hàng đầu quốc tế đối với bệnh nhân ung thư gan. Ở một số bệnh nhân, khối u lành trong gan phát triển to dần, có thể áp sát hoặc bao quanh mạch máu lớn, do đó để đảm bảo an toàn khi mổ, bác sĩ phải cắt bỏ cả phần gan lành – ví như “nhổ củ cà rốt kéo theo cả bùn”. Phần gan bị loại bỏ này thường bị xem như rác thải y tế hoặc chỉ dùng cho nghiên cứu cơ bản. Nếu những phần gan bị “bỏ đi” này có thể được tận dụng, chúng sẽ trở thành nguồn ghép gan quý giá, góp phần chữa bệnh và cứu sống nhiều người.
Hiện nay, nguồn gan để ghép ở Trung Quốc vẫn còn rất khan hiếm, Bệnh viện Zhongshan đã thực hiện thành công hàng chục ca ghép gan từ “gan bị loại bỏ”, cứu sống nhiều bệnh nhân mắc bệnh gan giai đoạn cuối đang tuyệt vọng chờ đợi cơ hội được ghép gan.
China Health Trip sẽ đưa bạn khám phá những đột phá y học mới nhất tại Trung Quốc, mở ra những khả năng của nền y tế tiên tiến. Hãy tiếp tục đọc để khám phá thêm những thông tin sâu sắc.
Sau khi trải qua một ca phẫu thuật cắt bỏ ung thư đại tràng, 28 lần hóa trị và một lần hóa trị can thiệp, sức khỏe của bệnh nhân Chen (tên giả) suy giảm nghiêm trọng. Gia đình vốn hạnh phúc của cô cũng chìm trong bóng tối do những năm tháng điều trị ung thư kéo dài. Gần đây, một phương pháp phẫu thuật đổi mới do đội phẫu thuật gan của Bệnh viện Zhongshan trực thuộc Đại học Phúc Đán thực hiện đã thay đổi số phận của bệnh nhân mắc ung thư đại tràng di căn gan giai đoạn cuối này, mang lại nụ cười và hy vọng đã mất từ lâu cho cả gia đình.
Vào tháng 6 năm 2024, Khoa Phẫu thuật Gan của Bệnh viện Zhongshan – Đại học Phúc Đán đã đạt được một bước đột phá lớn trong lĩnh vực chẩn đoán và điều trị ung thư gan, và đã thực hiện thành công ca ghép gan từ gan bị “loại bỏ” kết hợp với kỹ thuật ALPPS (phẫu thuật cắt gan hai giai đoạn với vách ngăn gan và thắt tĩnh mạch cửa) đầu tiên trên thế giới cho một bệnh nhân 36 tuổi bị ung thư đại tràng di căn gan nhiều ổ. Phẫu thuật đột phá này không chỉ mang lại hy vọng mới cho bệnh nhân, mà còn mở ra giải pháp mới cho vấn đề khan hiếm nội tạng hiến tặng.
Vào tháng 2 năm ngoái, bệnh nhân Chen được chẩn đoán bị ung thư đại tràng di căn gan, tình trạng bệnh vẫn nguy kịch sau 12 lần hóa trị. Đến tháng 8, dưới sự điều trị của nhóm của Giáo sư Xu Jianmin – Giám đốc Khoa Phẫu thuật Đại trực tràng của Bệnh viện Sun Yat-sen, cô đã trải qua cuộc phẫu thuật cắt bỏ thành công khối u nguyên phát ở đại tràng. Sau đó là thêm 16 lần hóa trị và một lần điều trị hóa thuyên tắc can thiệp. Tuy nhiên, đến thời điểm này, các khối di căn lan rộng trong gan đã dần kháng thuốc, các phương pháp điều trị truyền thống không còn hiệu quả. Nếu không có biện pháp điều trị kịp thời, cô chỉ còn cách chứng kiến tình trạng ngày một xấu đi.
Trước tình huống này, đội phẫu thuật khối u gan của Bệnh viện Zhongshan đã quyết định áp dụng một phương pháp phẫu thuật hoàn toàn mới – ghép gan bị “loại bỏ” kết hợp với ALPPS, sau khi tiến hành nghiên cứu kỹ lưỡng. Phương pháp phẫu thuật đột phá này đã khéo léo kết hợp việc ghép gan “bị loại bỏ” với công nghệ ALPPS, thực hiện cắt gan toàn phần trong vòng một tuần thông qua ca mổ thứ hai, từ đó loại bỏ hoàn toàn khối u.
Chuẩn bị trước mổ và quy trình phẫu thuật
Sau khi trải qua quy trình đánh giá đạo đức nghiêm ngặt và chuẩn bị kỹ lưỡng, dưới sự chỉ đạo của Fan Jia – Viện sĩ Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc, Giáo sư Zhou Jian cùng với nhóm phẫu thuật gan gồm Giáo sư Huang Xiaowu, Giáo sư Shi Yinghong, Giáo sư Wang Xiaoying, Bác sĩ trưởng Wang Zheng, Bác sĩ trưởng Ding Zhenbin, Phó bác sĩ trưởng Xiao Yongsheng, Phó bác sĩ trưởng He Yifeng và Phó bác sĩ trưởng Song Kang đã tiến hành ca phẫu thuật đổi mới cho bệnh nhân Chen.
Ca phẫu thuật được chia làm hai giai đoạn: Ở giai đoạn đầu, các bác sĩ đã cẩn thận cô lập hai thùy gan trái và phải, đồng thời cắt bỏ thùy gan trái bị bệnh – nơi có tới 10 ổ di căn; sau đó tiến hành ghép một phần thùy gan trái “đã bị loại bỏ” (từ phần gan đã cắt bỏ trong một ca phẫu thuật loại bỏ khối u lành tính ở thùy đuôi để đảm bảo an toàn). Sau khi ghép, các bác sĩ đã thắt nhánh phải của tĩnh mạch cửa tại phần gan bệnh. Phần gan được ghép rất nhỏ và tinh vi, vì vậy đội ngũ phẫu thuật phải đo lường và điều chỉnh chính xác lưu lượng và áp lực máu của nhánh trái tĩnh mạch cửa để đảm bảo giai đoạn hai của ca mổ được thực hiện suôn sẻ.
Hồi phục sau phẫu thuật
Chỉ một tuần sau mổ, phần gan được ghép từ “phế phẩm” đã phát triển nhanh chóng, tăng kích thước khoảng 70%, và đủ khả năng đảm nhiệm chức năng sinh lý của gan.
Ngay sau đó, nhóm phẫu thuật đã thực hiện giai đoạn hai để loại bỏ hoàn toàn phần gan phải còn lại bị bệnh trong cơ thể bệnh nhân Chen. Trong ca mổ, bác sĩ phát hiện có tới 23 khối u di căn ẩn bên trong phần gan bị bệnh này!
Với sự hỗ trợ của Giáo sư Miao Changhong – Giám đốc Khoa Gây mê, Bác sĩ Zhou Di – Phó bác sĩ trưởng, cùng đội ngũ điều dưỡng gồm y tá Ni Xiaoyun – Điều dưỡng trưởng phòng mổ, và các bác sĩ như Giám đốc Wang Ting, Phó bác sĩ trưởng Yang Liuxiao, Bác sĩ Huang Junfeng tại đơn vị chăm sóc sau mổ gan, ca phẫu thuật đã được hoàn thành một cách thành công.
Sau phẫu thuật, bệnh nhân Chen hồi phục tốt, chỉ số chất chỉ điểm khối u CEA giảm nhanh chóng từ mức đỉnh hơn 3.000 về mức bình thường 2,9. Cô được xuất viện sau 21 ngày, sau khi nhận được phác đồ hóa trị dự phòng do Giám đốc Liu Tianshu của Khoa Ung bướu nội khoa và Giám đốc Xu Jianmin của Khoa Phẫu thuật Đại trực tràng cùng thiết lập.
Đối diện với sự thay đổi kỳ diệu này, bệnh nhân Chen xúc động nói: “Cảm ơn đội ngũ chuyên gia của Bệnh viện Zhongshan và người đã hiến tặng phần gan tưởng chừng vô dụng ấy – chính các bạn đã trao cho tôi một cuộc đời mới!”
Ý nghĩa của ALPPS
Gan là một trong những cơ quan dễ bị di căn bởi ung thư đại trực tràng. Với nhiều bệnh nhân ung thư đại trực tràng di căn gan không thể phẫu thuật triệt để, ghép gan đã trở thành phương pháp điều trị có thể mang lại lợi ích sống còn. ALPPS là một phương pháp phẫu thuật cắt gan mới được phát triển gần đây, dành cho những bệnh nhân có khối u gan quá nhiều hoặc quá lớn khiến phần gan còn lại sau mổ không đủ thể tích, từ đó nâng cao đáng kể tỷ lệ phẫu thuật thành công thông qua hai giai đoạn.
Theo Giáo sư Zhou Jian, ca phẫu thuật ghép gan “loại bỏ” kết hợp ALPPS này không chỉ thành công về mặt kỹ thuật mà còn mở ra một phương án hiến tặng gan mới, giúp giải quyết vấn đề thiếu hụt gan nghiêm trọng, mang lại hy vọng chữa trị cho bệnh nhân ung thư gan giai đoạn cuối.
Dưới sự lãnh đạo của Viện sĩ Fan Jia và Giáo sư Zhou Jian, Bệnh viện Sun Yat-sen thực hiện hơn 7.000 ca phẫu thuật gan mỗi năm, là trung tâm phẫu thuật gan lớn nhất thế giới về số lượng ca mổ, với tỷ lệ sống sau 5 năm đứng hàng đầu quốc tế đối với bệnh nhân ung thư gan. Ở một số bệnh nhân, khối u lành trong gan phát triển to dần, có thể áp sát hoặc bao quanh mạch máu lớn, do đó để đảm bảo an toàn khi mổ, bác sĩ phải cắt bỏ cả phần gan lành – ví như “nhổ củ cà rốt kéo theo cả bùn”. Phần gan bị loại bỏ này thường bị xem như rác thải y tế hoặc chỉ dùng cho nghiên cứu cơ bản. Nếu những phần gan bị “bỏ đi” này có thể được tận dụng, chúng sẽ trở thành nguồn ghép gan quý giá, góp phần chữa bệnh và cứu sống nhiều người.
Hiện nay, nguồn gan để ghép ở Trung Quốc vẫn còn rất khan hiếm, Bệnh viện Zhongshan đã thực hiện thành công hàng chục ca ghép gan từ “gan bị loại bỏ”, cứu sống nhiều bệnh nhân mắc bệnh gan giai đoạn cuối đang tuyệt vọng chờ đợi cơ hội được ghép gan.
