Vào tháng 9 năm 2024, một nhóm các nhà nghiên cứu tại Trung Quốc đã đạt được bước tiến quan trọng trong điều trị bệnh tiểu đường tuýp 1 khi lần đầu tiên sử dụng liệu pháp tái tạo bằng tế bào gốc cảm ứng đa năng (iPSC) để chữa khỏi chức năng lâm sàng cho một bệnh nhân. Nghiên cứu được thực hiện bởi một nhóm liên viện gồm Bệnh viện Trung ương số 1 Thiên Tân, Đại học Bắc Kinh, Phòng thí nghiệm Trường Bình và Công ty Công nghệ Hàng Châu Ruipu Chenchuang. Nhóm nghiên cứu đã sử dụng công nghệ tái lập trình hóa học để phát triển tế bào đảo tụy và cấy ghép thành công vào một bệnh nhân mắc tiểu đường tuýp 1 trong thời gian dài. Sau khi được cấy ghép, bệnh nhân này không còn phải phụ thuộc vào việc tiêm insulin và kiểm soát đường huyết ở mức bình thường suốt hơn một năm, chất lượng cuộc sống được cải thiện rõ rệt.
Thành quả này đánh dấu một bước tiến lớn trong việc giải quyết các vấn đề điều trị tiểu đường tuýp 1, đặc biệt là khắc phục khó khăn trong việc kiểm soát đường huyết chính xác bằng các phương pháp truyền thống và tình trạng thiếu nguồn hiến tạng để cấy ghép đảo tụy. Sau khi được cấy ghép, cơ chế điều tiết đường huyết nội sinh của bệnh nhân được khôi phục, cho thấy tiềm năng to lớn của phương pháp này.
Ảnh minh họa quy trình ghép đảo tụy có nguồn gốc từ tế bào gốc đa năng cảm ứng (hCiPSC-islets) vào vùng bao cơ thẳng bụng trước của bệnh nhân.
Nghiên cứu lâm sàng này được triển khai dựa trên một nền tảng khoa học vững chắc và tuân thủ nghiêm ngặt các quy định quốc gia về nghiên cứu tế bào gốc. Một trong những trưởng nhóm nghiên cứu – Giáo sư Deng Hongkui thuộc Trung tâm Nghiên cứu Tế bào gốc của Đại học Bắc Kinh – nhấn mạnh rằng tế bào gốc đa năng giữ vai trò trung tâm trong y học tái tạo nhờ khả năng phân chia mạnh mẽ và biệt hóa thành nhiều loại tế bào. Phương pháp cảm ứng bằng phân tử nhỏ do nhóm phát triển không chỉ mang đến chiến lược mới trong tạo tế bào gốc đa năng người, mà còn giành được Giải thưởng Khoa học Đời sống tại Giải thưởng Khoa học Tương lai 2024 cho công nghệ mang tính đổi mới này.
Ảnh minh họa quy trình tạo và ghép đảo tụy có nguồn gốc từ tế bào gốc đa năng cảm ứng bằng hóa chất (CiPSC-islets) để điều trị đái tháo đường type 1
Giáo sư Deng Hongkui cũng nhấn mạnh rằng việc ứng dụng lâm sàng thành công đầu tiên của công nghệ tái lập trình hóa học là bước đi đột phá, mở ra khả năng công nghệ này trở thành một nền tảng chung để tạo ra nhiều loại tế bào chức năng khác nhau. Điều này không chỉ mở ra cánh cửa cho liệu pháp tế bào trong điều trị nhiều bệnh lý nghiêm trọng, mà còn cho thấy triển vọng ứng dụng y học rất rộng lớn trong tương lai.
Ảnh minh hoạ tế bào gốc
Vào tháng 9 năm 2024, một nhóm các nhà nghiên cứu tại Trung Quốc đã đạt được bước tiến quan trọng trong điều trị bệnh tiểu đường tuýp 1 khi lần đầu tiên sử dụng liệu pháp tái tạo bằng tế bào gốc cảm ứng đa năng (iPSC) để chữa khỏi chức năng lâm sàng cho một bệnh nhân. Nghiên cứu được thực hiện bởi một nhóm liên viện gồm Bệnh viện Trung ương số 1 Thiên Tân, Đại học Bắc Kinh, Phòng thí nghiệm Trường Bình và Công ty Công nghệ Hàng Châu Ruipu Chenchuang. Nhóm nghiên cứu đã sử dụng công nghệ tái lập trình hóa học để phát triển tế bào đảo tụy và cấy ghép thành công vào một bệnh nhân mắc tiểu đường tuýp 1 trong thời gian dài. Sau khi được cấy ghép, bệnh nhân này không còn phải phụ thuộc vào việc tiêm insulin và kiểm soát đường huyết ở mức bình thường suốt hơn một năm, chất lượng cuộc sống được cải thiện rõ rệt.
Thành quả này đánh dấu một bước tiến lớn trong việc giải quyết các vấn đề điều trị tiểu đường tuýp 1, đặc biệt là khắc phục khó khăn trong việc kiểm soát đường huyết chính xác bằng các phương pháp truyền thống và tình trạng thiếu nguồn hiến tạng để cấy ghép đảo tụy. Sau khi được cấy ghép, cơ chế điều tiết đường huyết nội sinh của bệnh nhân được khôi phục, cho thấy tiềm năng to lớn của phương pháp này.
Ảnh minh họa quy trình ghép đảo tụy có nguồn gốc từ tế bào gốc đa năng cảm ứng (hCiPSC-islets) vào vùng bao cơ thẳng bụng trước của bệnh nhân.
Nghiên cứu lâm sàng này được triển khai dựa trên một nền tảng khoa học vững chắc và tuân thủ nghiêm ngặt các quy định quốc gia về nghiên cứu tế bào gốc. Một trong những trưởng nhóm nghiên cứu – Giáo sư Deng Hongkui thuộc Trung tâm Nghiên cứu Tế bào gốc của Đại học Bắc Kinh – nhấn mạnh rằng tế bào gốc đa năng giữ vai trò trung tâm trong y học tái tạo nhờ khả năng phân chia mạnh mẽ và biệt hóa thành nhiều loại tế bào. Phương pháp cảm ứng bằng phân tử nhỏ do nhóm phát triển không chỉ mang đến chiến lược mới trong tạo tế bào gốc đa năng người, mà còn giành được Giải thưởng Khoa học Đời sống tại Giải thưởng Khoa học Tương lai 2024 cho công nghệ mang tính đổi mới này.
Ảnh minh họa quy trình tạo và ghép đảo tụy có nguồn gốc từ tế bào gốc đa năng cảm ứng bằng hóa chất (CiPSC-islets) để điều trị đái tháo đường type 1
Giáo sư Deng Hongkui cũng nhấn mạnh rằng việc ứng dụng lâm sàng thành công đầu tiên của công nghệ tái lập trình hóa học là bước đi đột phá, mở ra khả năng công nghệ này trở thành một nền tảng chung để tạo ra nhiều loại tế bào chức năng khác nhau. Điều này không chỉ mở ra cánh cửa cho liệu pháp tế bào trong điều trị nhiều bệnh lý nghiêm trọng, mà còn cho thấy triển vọng ứng dụng y học rất rộng lớn trong tương lai.
Ảnh minh hoạ tế bào gốc
