Phục hồi nhanh chóng sau ca ghép tim “không thiếu máu cục bộ” đầu tiên trên thế giới
Chỉ 36 giờ sau khi được ghép tim, ông Fu Bo, 67 tuổi, đã được rút ống thở. Kết quả điện tâm đồ cho thấy không có dấu hiệu thiếu máu cơ tim. Hiện nay, tim và các cơ quan khác của ông đã hồi phục tốt, ông sẽ sớm xuất viện.
Vào ngày 16/7/2021, tại buổi họp báo ở Bệnh viện số 1 trực thuộc Đại học Trung Sơn, ông Fu đã bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới đội ngũ y bác sĩ. Đây là ca ghép tim đầu tiên trên thế giới không xảy ra hiện tượng thiếu máu cục bộ, đánh dấu lần đầu tiên kỹ thuật ghép nội tạng “không thiếu máu” được áp dụng thành công trên tim sau gan và thận. Trong suốt quá trình phẫu thuật, máu được duy trì liên tục và tim không ngừng đập.
Đổi mới mang tính cách mạng này đã tạo nên “mô hình Trung Quốc” trong lĩnh vực ghép nội tạng.
Hành trình nghiên cứu hơn 2 năm và hàng chục thí nghiệm trên động vật lớn
Tim là nguồn sống của con người, và khi ngừng đập, sự sống cũng chấm dứt. Đối với bệnh nhân suy tim giai đoạn cuối, ghép tim là cơ hội sống duy nhất. Tuy nhiên, trong kỹ thuật truyền thống, tim phải được cô lập, ngừng đập và làm lạnh, gây tổn thương do thiếu máu – yếu tố chính ảnh hưởng đến tiên lượng sau phẫu thuật. Tổn thương này có thể dẫn đến suy tim, không hoạt động hiệu quả, thậm chí tử vong.
Theo giáo sư He Xiaoshun – Phó giám đốc Bệnh viện Zhongshan số 1, nếu thời gian thiếu máu cục bộ của tim vượt quá 6 giờ, nguy cơ trong phẫu thuật tăng lên đáng kể. Do đó, việc khắc phục tổn thương do thiếu máu trong ghép tim là một chủ đề trọng điểm trong nghiên cứu y học toàn cầu.
Khác với gan hay thận, tim có đặc điểm sinh lý phức tạp, khiến việc giữ tim ở trạng thái đập liên tục, tươi mới trong suốt quá trình từ lấy, bảo quản đến cấy ghép trở nên cực kỳ khó khăn. Ngoài ra, phẫu thuật ghép tim truyền thống khó có thể đảm bảo an toàn nếu tim đang đập.
Dưới sự chỉ đạo của ông Xiao Haipeng – Phó hiệu trưởng Đại học Trung Sơn, một nhóm nghiên cứu liên ngành từ các khoa Phẫu thuật Tim, Tuần hoàn ngoài cơ thể và Gây mê phẫu thuật đã mất hơn 2 năm để phát triển kỹ thuật mới: Ghép tim không thiếu máu cục bộ (IFHT). Kỹ thuật này không chỉ giúp sử dụng được những quả tim hiến “giới hạn” mà còn giúp cải thiện đáng kể kết quả sau ghép tim.
Ứng dụng lâm sàng đầu tiên dành cho ông Fu Bo – bệnh nhân suy tim giai đoạn cuối
Ngày 24/5, ông Fu Bo được chẩn đoán mắc bệnh cơ tim giãn nở nặng tại Bệnh viện Zhongshan số 1. Tim của ông đã ở giai đoạn cuối, chức năng tâm thất trái – phần quan trọng tạo lực co bóp – chỉ còn 1/4 so với bình thường. Ông cũng bị tăng huyết áp, xơ vữa động mạch, tăng áp phổi và thiểu sản thận.
Sau khi hội chẩn liên chuyên khoa với hơn 10 khoa khác nhau, các chuyên gia kết luận chỉ có ghép tim mới cứu được ông. Tuy nhiên, do tình trạng tim quá nặng và tăng áp phổi mức trung bình, ông Fu Bo được đánh giá là trường hợp nguy cơ cao nếu sử dụng phương pháp ghép tim truyền thống.
Ngày 26/6, sau khi tìm được nguồn tim phù hợp, nhóm chuyên gia do giáo sư He Xiaoshun chủ trì đã tổ chức cuộc họp chuẩn bị kéo dài hơn 3 giờ đồng hồ, với sự tham gia của nhiều chuyên gia hàng đầu như giáo sư Wu Zhongkai, giáo sư Yin Shengli, giáo sư Jiang Nan, giáo sư Guo Zhiyong và nhiều bác sĩ, điều dưỡng viên giàu kinh nghiệm từ các khoa liên quan.
“Trận chiến thay tim” chưa từng có trong lịch sử y học Trung Quốc
Lúc 14h ngày 26/6, ông Fu Bo và người hiến tạng được đưa vào hai phòng mổ riêng biệt. Tim của người hiến được nhóm giáo sư Yin Shengli kiểm tra và đánh giá trong tình trạng rất tốt. Trong khi đó, nhóm của giáo sư Wu Zhongkai tiến hành cắt bỏ trái tim to bất thường, chỉ còn khả năng co bóp nhẹ của ông Fu.
Đội tuần hoàn ngoài cơ thể do giáo sư Rong Jian và cộng sự thiết kế hệ thống truyền máu và bảo quản nhiệt độ hoàn hảo. Tim của người hiến vẫn đập mạnh mẽ và giữ ở nhiệt độ sinh lý khi được đưa đến phòng mổ của ông Fu Bo. Trong lúc tim vẫn đang đập, giáo sư Wu Zhongkai và Yin Shengli tiến hành khâu nối mạch máu một cách chính xác. Đồng thời, nhóm gây mê, tuần hoàn và điều dưỡng phối hợp nhịp nhàng đảm bảo các chức năng sống khác.
Ca phẫu thuật kéo dài 4,5 giờ, hoàn tất toàn bộ quá trình mà không hề gián đoạn dòng máu, không để tim ngừng đập – đạt được trạng thái “tuần hoàn kép trong và ngoài cơ thể”. Thời gian từ lúc cắt tim người hiến đến ghép hoàn tất chỉ trong vòng hơn 60 phút – lập kỷ lục mới.
Sau phẫu thuật, ông Fu Bo được chuyển về ICU. Sau 36 giờ, ông được rút ống thở, chỉ số chức năng tim tăng vọt từ 16% trước mổ lên 78%, áp lực động mạch phổi giảm đáng kể. Các chức năng toàn thân đã vượt qua giai đoạn phản ứng viêm sau mổ, cho thấy quá trình hồi phục rất thuận lợi.
Trong hành trình khám phá những bước tiến y học tiên phong tại Trung Quốc, China Health Trip giới thiệu ca ghép tim “không thiếu máu cục bộ” đầu tiên trên thế giới – một bước đột phá mang tính cách mạng trong lĩnh vực cấy ghép nội tạng.
Phục hồi nhanh chóng sau ca ghép tim “không thiếu máu cục bộ” đầu tiên trên thế giới
Chỉ 36 giờ sau khi được ghép tim, ông Fu Bo, 67 tuổi, đã được rút ống thở. Kết quả điện tâm đồ cho thấy không có dấu hiệu thiếu máu cơ tim. Hiện nay, tim và các cơ quan khác của ông đã hồi phục tốt, ông sẽ sớm xuất viện.
Vào ngày 16/7/2021, tại buổi họp báo ở Bệnh viện số 1 trực thuộc Đại học Trung Sơn, ông Fu đã bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới đội ngũ y bác sĩ. Đây là ca ghép tim đầu tiên trên thế giới không xảy ra hiện tượng thiếu máu cục bộ, đánh dấu lần đầu tiên kỹ thuật ghép nội tạng “không thiếu máu” được áp dụng thành công trên tim sau gan và thận. Trong suốt quá trình phẫu thuật, máu được duy trì liên tục và tim không ngừng đập.
Đổi mới mang tính cách mạng này đã tạo nên “mô hình Trung Quốc” trong lĩnh vực ghép nội tạng.
Hành trình nghiên cứu hơn 2 năm và hàng chục thí nghiệm trên động vật lớn
Tim là nguồn sống của con người, và khi ngừng đập, sự sống cũng chấm dứt. Đối với bệnh nhân suy tim giai đoạn cuối, ghép tim là cơ hội sống duy nhất. Tuy nhiên, trong kỹ thuật truyền thống, tim phải được cô lập, ngừng đập và làm lạnh, gây tổn thương do thiếu máu – yếu tố chính ảnh hưởng đến tiên lượng sau phẫu thuật. Tổn thương này có thể dẫn đến suy tim, không hoạt động hiệu quả, thậm chí tử vong.
Theo giáo sư He Xiaoshun – Phó giám đốc Bệnh viện Zhongshan số 1, nếu thời gian thiếu máu cục bộ của tim vượt quá 6 giờ, nguy cơ trong phẫu thuật tăng lên đáng kể. Do đó, việc khắc phục tổn thương do thiếu máu trong ghép tim là một chủ đề trọng điểm trong nghiên cứu y học toàn cầu.
Khác với gan hay thận, tim có đặc điểm sinh lý phức tạp, khiến việc giữ tim ở trạng thái đập liên tục, tươi mới trong suốt quá trình từ lấy, bảo quản đến cấy ghép trở nên cực kỳ khó khăn. Ngoài ra, phẫu thuật ghép tim truyền thống khó có thể đảm bảo an toàn nếu tim đang đập.
Dưới sự chỉ đạo của ông Xiao Haipeng – Phó hiệu trưởng Đại học Trung Sơn, một nhóm nghiên cứu liên ngành từ các khoa Phẫu thuật Tim, Tuần hoàn ngoài cơ thể và Gây mê phẫu thuật đã mất hơn 2 năm để phát triển kỹ thuật mới: Ghép tim không thiếu máu cục bộ (IFHT). Kỹ thuật này không chỉ giúp sử dụng được những quả tim hiến “giới hạn” mà còn giúp cải thiện đáng kể kết quả sau ghép tim.
Ứng dụng lâm sàng đầu tiên dành cho ông Fu Bo – bệnh nhân suy tim giai đoạn cuối
Ngày 24/5, ông Fu Bo được chẩn đoán mắc bệnh cơ tim giãn nở nặng tại Bệnh viện Zhongshan số 1. Tim của ông đã ở giai đoạn cuối, chức năng tâm thất trái – phần quan trọng tạo lực co bóp – chỉ còn 1/4 so với bình thường. Ông cũng bị tăng huyết áp, xơ vữa động mạch, tăng áp phổi và thiểu sản thận.
Sau khi hội chẩn liên chuyên khoa với hơn 10 khoa khác nhau, các chuyên gia kết luận chỉ có ghép tim mới cứu được ông. Tuy nhiên, do tình trạng tim quá nặng và tăng áp phổi mức trung bình, ông Fu Bo được đánh giá là trường hợp nguy cơ cao nếu sử dụng phương pháp ghép tim truyền thống.
Ngày 26/6, sau khi tìm được nguồn tim phù hợp, nhóm chuyên gia do giáo sư He Xiaoshun chủ trì đã tổ chức cuộc họp chuẩn bị kéo dài hơn 3 giờ đồng hồ, với sự tham gia của nhiều chuyên gia hàng đầu như giáo sư Wu Zhongkai, giáo sư Yin Shengli, giáo sư Jiang Nan, giáo sư Guo Zhiyong và nhiều bác sĩ, điều dưỡng viên giàu kinh nghiệm từ các khoa liên quan.
“Trận chiến thay tim” chưa từng có trong lịch sử y học Trung Quốc
Lúc 14h ngày 26/6, ông Fu Bo và người hiến tạng được đưa vào hai phòng mổ riêng biệt. Tim của người hiến được nhóm giáo sư Yin Shengli kiểm tra và đánh giá trong tình trạng rất tốt. Trong khi đó, nhóm của giáo sư Wu Zhongkai tiến hành cắt bỏ trái tim to bất thường, chỉ còn khả năng co bóp nhẹ của ông Fu.
Đội tuần hoàn ngoài cơ thể do giáo sư Rong Jian và cộng sự thiết kế hệ thống truyền máu và bảo quản nhiệt độ hoàn hảo. Tim của người hiến vẫn đập mạnh mẽ và giữ ở nhiệt độ sinh lý khi được đưa đến phòng mổ của ông Fu Bo. Trong lúc tim vẫn đang đập, giáo sư Wu Zhongkai và Yin Shengli tiến hành khâu nối mạch máu một cách chính xác. Đồng thời, nhóm gây mê, tuần hoàn và điều dưỡng phối hợp nhịp nhàng đảm bảo các chức năng sống khác.
Ca phẫu thuật kéo dài 4,5 giờ, hoàn tất toàn bộ quá trình mà không hề gián đoạn dòng máu, không để tim ngừng đập – đạt được trạng thái “tuần hoàn kép trong và ngoài cơ thể”. Thời gian từ lúc cắt tim người hiến đến ghép hoàn tất chỉ trong vòng hơn 60 phút – lập kỷ lục mới.
Sau phẫu thuật, ông Fu Bo được chuyển về ICU. Sau 36 giờ, ông được rút ống thở, chỉ số chức năng tim tăng vọt từ 16% trước mổ lên 78%, áp lực động mạch phổi giảm đáng kể. Các chức năng toàn thân đã vượt qua giai đoạn phản ứng viêm sau mổ, cho thấy quá trình hồi phục rất thuận lợi.
